dinsdag 27 augustus 2013

Kastelen in Gelderland



Op 5 september 2013 wordt het langverwachte overzichtswerk Kastelen in Gelderland gepresenteerd. Gelderland, de grootste provincie van Nederland, is rijk aan kastelen die nauw zijn verbonden met de Gelderse geschiedenis en met de ontwikkeling van het landschap. Kastelen vormden vaak het centrum van een machtsgebied, zoals een heerlijkheid, een graafschap of een hertogdom. De locatie van een kasteel binnen zo’n gebied werd bepaald door verschillende factoren, zoals de aanwezigheid van een rivier of een belangrijke handelsroute. Ook in de vorm van de kastelen is er grote verscheidenheid. Ze werden aangepast aan veranderende wooneisen en verdedigingstechnieken.

In de vijftiende en zestiende eeuw verloren de meeste Gelderse kastelen hun defensieve functie. Verschillende burchten werden afgebroken en al dan niet vervangen door landhuizen of buitenplaatsen. Vanaf de negentiende eeuw zijn verschillende Gelderse kastelen gerestaureerd, maar tijdens de Tweede Wereldoorlog raakten veel van de nog overgebleven kastelen alsnog zwaar beschadigd. Van de circa 390 middeleeuwse kastelen en burchten die zijn gebouwd in Gelderland, zijn er daardoor nu nog zo’n 170 over. Veel daarvan, zoals de indrukwekkende middeleeuwse burcht Ammersoyen, zijn tegenwoordig toegankelijk voor het publiek.

Kastelen in Gelderland – het eindproduct van een vruchtbare samenwerking tussen het Gelders Genootschap, Gelders Erfgoed, het Gelders Archief, de Stichting Geldersch Landschap & Kasteelen en Uitgeverij Matrijs – bestaat uit een gedeelte met algemene hoofdstukken en een gedeelte met kasteelbeschrijvingen. In de inleidende hoofdstukken wordt onder meer aandacht besteed aan de geografische ligging van de kastelen, de veranderende politieke omstandigheden vanaf de middeleeuwen, de families en bewoners en bouwkundige ontwikkelingen. Ook de ontwikkeling van tuinen, parken en landschappen komt aan de orde, alsmede de veranderingen in het gebruik van de kasteelcomplexen en de kastelen die uit het landschap zijn verdwenen. De kasteelbeschrijvingen zijn per gemeente gerangschikt: alle 56 Gelderse gemeentes komen aan bod. Het boek is rijk geïllustreerd met historische afbeeldingen, plattegronden en foto’s.

J. Jas e.a. (red.), Kastelen in Gelderland
616 blz. | 22 x 28 cm | genaaid gebonden | rijk geïllustreerd in kleur
ISBN 978 90 5345 410 7
Prijs: tot 1 januari 2014 slechts € 49,95 (daarna € 59,95)
Te koop in de Gelderse boekhandel en op www.matrijs.com

woensdag 7 augustus 2013

Inhoud Virtus, jaargang 2012

Virtus, Jaarboek voor Adelsgeschiedenis, is sinds 2003 het rijk geïllustreerde jaarboek van de Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis. Naast een aantal kortere artikelen, boeksignaleringen en discussiebijdragen bevat Virtus 2012 (jaargang 19) de volgende hoofdartikelen:
  • Op naar revisie en synthese.Recente trends in het onderzoek naar de adel in de middeleeuwse Nederlanden, door Arie van Steensel
  • Adel en staat in vroegmodern Europa. De omkering van een geschiedbeeld, door Jeroen Duindam
  • Adel tijdens Opstand en Republiek. Oude en nieuwe perspectieven, door Conrad Gietman
  • Aristocratische distinctie en aan de top blijven. Dertig jaar onderzoek naar de Nederlandse adel in de lange negentiende eeuw, door Yme Kuiper
  • Why and how does the Dutch nobility retain its social relevance?, door Simon Ungerand en Jaap Dronkers
  • Educating Johan Willem Friso (1687-1711) of Nassau-Dietz Huguenot Tutorship at the Court of the Frisian Stadtholders, door Michaël Green
  • Kunst verzamelen, mecenaat en statusvertoon De verzamelingen van Hendrik van Slingelandt (1702-1759) als distinctiemiddel, door Martin van den Broeke

Leden van de Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis ontvangen Virtus ieder jaar kosteloos. Een lidmaatschap kost € 20,- (Studenten € 15,-). Zie website.