maandag 28 maart 2011

Niet van adel ...

Heraldiek

O, ’k zocht naar voorouders, in heerlijkheid ontslapen
maar kwam ontgoocheld en verslagen uit Den Haag.
Er staat een stofzuiger in ons familiewapen,
Dus als het adel was, was het betrekkelijk laag.

Van Wijk, 16e eeuw

Het geslacht Weemoedt

Ik stam uit een boom met nederige stekken.
Ik heb geen blauw bloed, wel een hoop blauwe plekken.
Ziet u mij dus lopen: juich dan niet te vroeg!
U hoeft niet te klappen.
’k Krijg al klappen genoeg.
 
Uit: Lévi Weemoedt, Vanaf de dag dat ik mensen zag. Verzamelde gedichten (Amsterdam, Nijgh & Van Ditmar, 2007) pagina's 169, 240. 272 pagina's; ISBN978-90-388-8448-6, gebonden; Prijs € 22,50.
Bestellen bij http://www.nijghenvanditmar.nl/

Lévi Weemoedt is de pseudoniem van Isaäck Jacobus van Wijk (geb. Vlaardingen 22 oktober 1948).

vrijdag 18 maart 2011

'Republiek van Adel' van Conrad Gietman Overijssels Boek 2010

Republiek van adel, de dissertatie van Conrad Gietman over de Gelderse en Overijsselse adel in de zestiende en zeventiende eeuw, is vandaag uitgeroepen tot 'Overijssels boek van het jaar 2010'. Dit is vanmiddag bekend gemaakt in Zwolle. Conrad Gietman ontving in het Historisch Centrum Overijssel in Zwolle de prijs.

Detail omslag Republiek van Adel

In Adel & Patriciaat@CBG berichtten we eerder over dit boek en de nominatie. Conrad Gietman is eindredacteur van het kwartaalblad Genealogie van het CBG en medewerker bij de Hoge Raad van Adel.

Zie ook artikel in De Stentor.

donderdag 17 maart 2011

Freules Löwenstein-Wertheim-Rochefort in Thorn

De abdij van Thorn is een oud benedictinessenklooster waar vooral adellijke dames intraden. Zeven kanunnikessen van de adellijke familie Löwenstein-Wertheim-Rochefort staan centraal in dit boekje, waarin hun onderlinge familiebetrekkingen en die met vele andere en vaak hoog-adellijke geslachten uit de doeken wordt gedaan. Zij stammen uit de katholieke tak voortkomend uit de graven van Löwenstein en de graven van Wertheim. De belevenissen van de freules Josina, Dorothea, Anna Maria Franziska, Eleonora, Sophie Maria, Christine Therese en Wilhelmina strekken zich uit over de 17e en 18e eeuw. Uitstapjes worden gemaakt naar aanverwante families, zoals Van der Marck, Van den Bergh, Van Sulzbach, De Dangeau, Sachsen-Weissenfels en Liechtenstein. Diverse fragmentgenealogieën en schema´s vullen deze familiegeschiedenis aan.


Het wapen Löwenstein-Wertheim-Virneburg, omstreeks 1790:
1: Löwenstein; 2: Montaigu; 3/6: Wertheim; 4: Rochefort;
7: Breuberg; 8: Virneburg; 9: Scharfeneck; hart: Beieren


Hendrik Hubert Jan Brouwer en Tony Joosen, Passie, Paleis, Politiek, Over zeven freules Löwenstein-Wertheim-Rochefort, kanunnikessen te Thorn.
ISBN: 978-90-423-0402-4. 246 pagina's, 315 g, 17 x 24 cm. Verschenen februari 2011
Te bestellen per email. Prijs € 30,50 inclusief verzendkosten.

maandag 14 maart 2011

Virtus, Jaarboek voor Adelsgeschiedenis, jaarg. 17 (2010)

Deze maand verscheen de 17e jaargang (2010) van Virtus, Jaarboek voor Adelsgeschiedenis.
In deze jaargang de volgende artikelen:
  • Von der Heraldik zur Zoologie. Figurationen der Verfalls der sizilianischen Aristokratie in Tomasi di Lampedusas il Gattopardo, door Eduardo Costadura
  • Bonte pilaren en vermiljoenen paviljoenen. Smaak en distinctie in een achtiende-eeuwse Chinese adelstuin, door Kees Kuiken
  • Aristocracy, Roman Fleuve and Culture History. Louis Couperus'  The Books af Small Souls and the Dutch Hight Society arround 1900, door Yme Kuiper
  • De Status van de hoogstaangeslagenen. Een netwerk van Utrechtse adellijke en patricische families en hun politiek-bestuurlijke posities in de periode van het censuskiesrecht, 1851-1917, door Jan Rupp (†) en Huibert Schijf
  • In hoge Haagse kringen. Een empirische verkenning van aristocratische representatie omstreeks 1900, door Jaap Moes
  • Remaining at the top of the European aristocracy. The House of Arenberg from the French Revolution until World War I, door Betrand Goujon
  • Graaf Hendrik van den Bergh (1573-1738). Een ouderwetse edelman tussen west, zuid en oost, door Simon Groeneveld

Verder een flink aantal boekrecensies.

Het jaarboek Virtus is een uitgave van de Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis. Contribuanten krijgen Virtus jaarlijks thuisgestuurd. De jaarlijkse contributie is € 20,-, studenten betalen € 15,-. Zie website.
Zie ook de Blog van de Werkgroep Adelsgeschiedenis.

woensdag 9 maart 2011

Criteria voor toelating Valkenburgse Ridderschap.

In het kwartaalblad Het Land van Herle, Historisch tijdschrift voor oostelijk Zuid-Limburg (Jaargang 2010 nummer 4, pag. 117-128) staat een artikel van Frans M. Gerards getiteld Riddermatig huis en adellijke geboorte. De criteria voor toelating tot de Valkenburgse Ridderschap.

Tot aan de inlijving bij Frankrijk in 1795 maakte de Ridderschap van Valkenburg samen met de vier hoofdschepenbanken (Heerlen, Meerssen, Beek en Klimmen) deel uit van de Statenvergadering van Staats-Valkenburg. De criteria om toegelaten te worden tot de Ridderschap waren het bezit van een riddermatig huis en adellijke afstamming. De auteur betoogt dat in de praktijk het eerste criterium veel zwaarder woog dan het tweede.

Het Land van Herle wordt toegezonden aan abonnees. Kosten abonnement € 16,- per jaar. Losse nummers € 5,-. Zie website.

vrijdag 4 maart 2011

Utrechtse professoren


Op 25 maart 2011 wordt de Catalogus Professorum in de Domkerk te Utrecht gelanceerd.


Wie was Jodocus Heringa ook al weer? En wanneer zijn de eerste vrouwen hoogleraar geworden aan de Utrechtse universiteit? Hoeveel professoren hebben we eigenlijk gehad in Utrecht in de 375 jaar die we bestaan? Eindelijk kan er een antwoord gegeven worden op deze vragen.

Vanaf 25 maart 2011 staan al deze gegevens online op de website van de universiteit in de digitale Catalogus Professorum Academiae Rheno-Trajectinae. Het is een database die op allerlei niveaus doorzocht kan worden: op faculteit, op individu, op vakgebied. En Jodocus Heringa? Dat was een theoloog uit de achttiende en vroege negentiende eeuw. Zijn portret staat er bij.
De Catalogus Professorum is samengesteld door de Commissie Geschiedschrijving en de Universiteitsbibliotheek.

De lancering van de catalogus vindt plaats tijdens de Dies Natalis op 25 maart 2011.
Datum en tijd: 25 maart 2011 15.00 - 18.00 uur
Locatie: Domkerk, Utrecht

Twee eeuwen Thesaurie en thesauriers

Onlangs verscheen Geschiedenis van de Thesaurie. Twee eeuwen Thesaurie en thesauriers van het Huis Oranje-Nassau, 1775-1975. Het boek is geschreven door voormalig directeur van het Koninklijk Huisarchief, Bernard Woelderink.

De auteur beschrijft voor het eerst de geschiedenis van de Thesaurie van het Koninklijk Huis en daarmee ook de geschiedenis van het vermogensbeheer van het huis Oranje-Nassau. Ook wordt uitgeweid over de ontwikkeling van het financiële bestel en de financiële verhouding tussen Staat en Koning vanaf de tijd van de laatste stadhouder Willem V tot heden. Veel aandacht is er voor de opeenvolgende thesauriers.

Er zijn biografische schetsen van bijna alle thesauriers en enkele andere hoofdrolspelers, waaronder uiteraard veel heren van adel: 
Jacob Carel Reigersman (1729-1788), Rudolph van Olden (1752-1828), Pieter Agnisius Ragay (1768-1830), diens neefje David Ragay (1772-1850), Eberwein Wilhelm Hofmann (1779-1850), Louis Eugène graaf van Byland (1808-1888), Willem Frederik Peltzer (1818-1883), Gijsbert Falck (1795-1872), Louis Napoléon baron van der Goes van Dirxland (1806-1885), Willem Carel baron Snouckaert van Schauburg (1823-1886), diens zoon Guillaume Charles baron van Snouckaert van Schauburg (1860-1945), jhr. Albert Gerard Schimmelpenninck (1868-1956), jhr. Hugo Jacques Repelaer van Driel (1878-1967), Gijsbert Carel Duco baron van Hardenbroek (1902-1960), jhr. Eric Willem Röell (1908-2002) en Andreas Everhardus van Braam Houckgeest (1913-1981).

Geschiedenis van de Thesaurie telt 256 pagina's en is gebonden uitgegeven door Uitgeverij Verlorenen. Te koop in de betere boekhandel en bij de uitgeverij voor € 29,-

donderdag 3 maart 2011

Nieuw boek over oude adel

Republiek van adel, de dissertatie van Conrad Gietman over de Gelderse en Overijsselse adel in de zestiende en zeventiende eeuw, is genomineerd voor de titel 'Overijssels boek van het jaar 2010'. Het in NRC Handelsblad uitgebreid beschreven én geprezen werk geeft een scherp, in veel opzichten verrassend beeld van de adel in een veranderende maatschappij. Eer, daar draaide het allemaal om in de belevingswereld van Oost-Nederlandse edelen. In de nieuwste aflevering van Mijn Stad, Mijn Dorp. Historisch Tijdschrift Overijssel, illustreert Gietman dat aan de hand van de geschiedenis van de familie Ripperda in Salland en Twente. Het artikel vertelt het onthutsende verhaal van de opkomst en ondergang van een adellijk geslacht en van een verlangen naar roem dat zou smoren in schulden, steriliteit en dood.
Mede-genomineerden zijn onder anderen Aafke Brunt en Jan Haverkate, die met Tussen twee tijden een boek over het leven van Carel baron van Heeckeren (1809-1875) schreven. De uitslag van de verkiezing wordt bekend gemaakt op vrijdag 18 maart 2011 in het Historisch Centrum Overijssel te Zwolle.

Republiek van adel is te koop bij de boekhandel en bij uitgever Van Gruting voor 32 euro.